Informatie
In traumabehandeling spreken we veel over regulatie, veiligheid en verwerking. Over het Window of Tolerance, impliciet geheugen, schema-activatie. Maar minder vaak spreken we over wat dit werk met ons doet.
Complex trauma werkt relationeel.
Dat betekent dat niet alleen het zenuwstelsel van de cliënt geactiveerd kan raken, maar ook het onze.
In mijn eigen werk merk ik hoe subtiel dat kan gaan. Een cliënt die zich terugtrekt kan twijfel oproepen. Doe ik te veel? Te weinig? Een cliënt die mij in een daderpositie plaatst kan iets in mij activeren: de neiging om te verdedigen, om extra zorgvuldig te worden, of juist om steviger te begrenzen.
Dat is geen tekort. Dat is inherent aan relationeel werken.
Trauma activeert posities
In therapie worden oude relationele posities vaak voelbaar:
– de cliënt die zich beoordeeld voelt
– de therapeut die zich verantwoordelijk gaat voelen voor herstel
– de dynamiek waarin vermijden en forceren elkaar kunnen afwisselen
Juist bij complex trauma kunnen projectieve processen krachtig zijn. Een cliënt kan ons ervaren als controlerend, afwijzend of juist reddend, zelfs wanneer we zorgvuldig werken.
Dat vraagt geen schuldonderzoek, maar bewustzijn.
Het effect van traumawerk op de therapeut:
Intensief traumawerk vraagt iets van onze eigen regulatiecapaciteit. Het vraagt dat we spanning kunnen verdragen, schaamte en agressie kunnen ontvangen zonder terug te slaan, afhankelijkheid kunnen hanteren zonder te versmelten, en begrenzen zonder te verharden.
Soms vraagt het moed om juist wel door te gaan. Exposure en EMDR brengen cliënten naar de meest beladen momenten in hun leven. Dat raakt niet alleen hen.
De vraag die ik mezelf regelmatig stel is: Wat gebeurt er nu in mij? En stuur ik van daaruit de interventie aan?
Professionele reflectie is geen teken van onzekerheid. Het is onderdeel van onze verantwoordelijkheid en een voorwaarde voor ethisch en zorgvuldig handelen.
De therapeutische relatie is geen neutrale ruimte.Het is een veld waarin beide zenuwstelsels en beide geschiedenissen meespelen.
De vraag is niet of er iets in ons geraakt wordt. De vraag is of we bereid zijn dat te herkennen, te reguleren en mee te nemen in ons handelen.
Welke bewegingen merk jij bij jezelf wanneer de therapeutische relatie onder druk komt te staan